Poesia > Bertolami Salvatore

BERTOLAMI SALVATORE

LA TREBBIATURA CON LE MUCCHE

Quennu ia ua di pisà
Nullu puia chiù ripusà
Cu setti figli ‘nta na famiglia
Succidia simpri u parapiglia;
ci digia u zi Peppi a zi Rusaja
mi ni vaju a priparà “ l’aja “
c’à “ timogna “ vinni fatta vigiu a strada
e pinzu c’à truvu tutta “ sbirrada “
tu fai u pé cu Graziella

e quannu vi ridugidi purtadi a “ guastella”
Causi, nun vi mittidi a trippà
Pigliadi i “ mussì ” e a corda “ impajà “
Pigliadi u “juvu “ in tà pagliea
E u “ cruoccu “ spugadu p’à “ pisea “
Bidiemma cacchi “ stuccittu “
U “ crivellu “ grennu e u piccittu

Nun vi scurdati ninti
Purtadi “ para “ e “ tridinti “
Pigliadi “ cuppu “ e “ camella “
I “ cucchià “ e u “ dumunella “
Pari chi nuncè ninti chiù
Rigurdadivi i “ pajui “ e u “ pintù “

Tu Rusaja ‘nversaci “ bisazza “ e “ saccon “
E pi tutti i casi purtadi i “ rudon “
Oh si.., piglia a “ fauci “ di supra u “ zimmon “
E cachi “ tinna “ pì “ muschigliò “
Mittidi tutti i cuosi supra u “ scieccu “
E firriadi da “ timpa u Beccu “

Eu mi ni vaju cu “Carmillu da Firrea “
E quennu rivu priparu na bella “ pisea “
Aè “ pisau “ Giuvenni c’ù mù, dissi so figlia,
E mi dissi chi ristai nà bella “ diviglia “
Comu passu “ all’aia du Gallieu “
>Chiemmu a Niu cu Bastijeu
Mi cunugiu i vacchi chiù vegiu
E guardu si vidu u “ curatru Niu “

Comu ruvadi inchìmmu l’aja e mangemmu
Nta mintri codija l’aria e poi “ mpajemmu “
Cu caccia e cu tradintija
Senza chi nullu si sidija
Si tuttu và beri a “ pisea “ si taglia
Currinti si porta u frumintu a nui a paglia

Ma si ‘nuncè nullu ‘ntà contrada
U frumintu u manemmu ‘nta “ marguada “
O sènnò inchimmu i “saccon “
E i zicchemmu a minzù di “rudon”
Maccaja pinzai antua
Chi nù purtemmu cu tutta a “ pua “
E quennu riva u camperi
N’ì vutemmu a “ copua “ avvantarré
E senza chi si nirvusiglia
Chillu chi trova si piglia

No seu chi quennu midimmu
Immu allaluja e pé nunavimmu
E c’ù i “ maadi “ tutti “ ‘ntia “
Ruvau ‘nta “ ristuccia “ i pegui cu “ ‘Ndria “
A nui nì resta u rifugeju di vacchi
E u frumintidinniu cu cacchi du attacchi

E nun veugliu chiù terri o “ barò “
Chi pì fuorza figi vinti “ cavallò “
Inveci cu pari chi zappa o vintu
Si porta a casa paglia e frummintu
Ma ua firiu u joccu da “ murra “
Di mittà, perdi siminza e tutta a camorra

Cia u “ Chieu Cavallu “, timpon e chiè
Ia tuttu ginti e aimè
O quarantanovi u “ luttijeu “
E, quavia vorintà e sordi, su catteu
Poi chilli da riforma chiù lunteu,
dissi avantiazzu Bastijeu,
nun si vidi mencu curnacchi
e tutti i tierri si pierdo nte macchi

C’è a “ Saggia “ , chiè e burruri
U chiù fuorti nucillidu du Baruri
Ntò Comuri è u chiù grennu fegu
Pì Samasijotti simpri rifugeju
Eu parichi nascì àvenzidaé
E puru mi rigordu tri camperi

L'aradu (l'aratro)

Un modo poetico, tratto dal libro di Bertolami Salvatore detto “Cappucciu”, per descrivere le parti che compongono l’aratro di legno che serviva per fare “a maisa”.

All’ottu di Marzu u buau
Avia fattu ‘nta tiuda u pagliau
E ci dijia a so cugnadu
Oj mi ‘nversu l’aradu
Cussì luridì ncheru cu i vacchi
E fazzu a maisa pi patacchi

Mannai a Niu uni “ Locellu”
Mi mi ‘ mprista u scarpellu
Ci fazzu u purtusu pù “trapeu”
Oj chi mi treuvu chà pasta ‘ nte meu
Sti “ oicchi” i smarrai, so’ di “cerru”
A “ ciniglia “ laju di ferru

Ca c’è a “ pertiga “, è longa, si scurza
E ci fazzu u purtusu pà “ mauzza”
A “ gommua “ laju priparada
È frisca frisca cunzada
Sti belli “ chieuvi a mertellu”
Mi diesi mà cumpà u “ giuvanellu”

Stu aradu u tagliai uni a zi Carmuzza
E vinni cu na bella “ mauzza “
U “ juvu “ mu desi ma ziu
Eu l’avia ‘ nta pagliea e mi spiriu
Basciua collu ‘ nta “valli” pì virgò
Mi fazzu a “ vinca “ cu “ pastiò”